Adwokat odpowiada za korzystanie z AI

Adwokaci coraz częściej wykorzystują w swojej pracy możliwości sztucznej inteligencji. Doświadczenia ostatnich lat pokazały, że AI może być – w zależności od stopnia fachowości użytkowników – zarówno pożytecznym narzędziem służącym zwiększeniu efektywności, jak i niebezpiecznym szkodnikiem. Niezbędne stało się zatem ustalenie w adwokaturze standardu profesjonalnego zachowania przy korzystaniu z narzędzi technologicznych wykorzystujących sztuczną inteligencję.

Uchwałą z dnia 13 czerwca 2026 r. Naczelna Rada Adwokacka uzupełniła Zbiór Zasad Etyki i Godności Zawodu o nowy § 23e w brzmieniu:

  1. Adwokat przy wykonywaniu czynności zawodowych może korzystać z narzędzi technologicznych, w tym narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję oraz innych narzędzi służących do pozyskiwania, przetwarzania, analizy, generowania, udostępniania lub przechowywania informacji.
  2. Korzystanie z narzędzi technologicznych przez adwokata powinno mieć wyłącznie charakter wspomagający i nie może prowadzić do naruszenia przepisów prawa, zasad etyki adwokackiej lub godności zawodu, w szczególności przez:
    • a) wprowadzanie, udostępnianie lub dopuszczanie do przetwarzania informacji objętych tajemnicą zawodową przez narzędzia technologiczne, których mechanizmy lub zasady działania nie zapewniają należytej ochrony tych informacji;
    • b) powierzenie narzędziom technologicznym wykonywania czynności zawodowych w sposób naruszający samodzielność adwokata oraz jego osobistą rolę w prowadzeniu sprawy;
    • c) naruszenie interesu klienta, w tym poprzez zaniechanie własnej oceny i weryfikacji rezultatu działania narzędzi technologicznych.
  3. Korzystanie z narzędzi technologicznych nie wymaga odrębnego informowania klienta, chyba że taki obowiązek wynika z powszechnie obowiązującego prawa. W granicach wynikających z zasady zaufania, na żądanie klienta adwokat powinien wskazać wykorzystywane w jego sprawie narzędzia technologiczne oraz poinformować o celu ich wykorzystania.
  4. Adwokat korzystający z narzędzi technologicznych powinien posiadać kompetencje niezbędne do oceny ograniczeń tych narzędzi oraz ryzyk związanych z ich stosowaniem.
  5. Korzystając z narzędzi technologicznych adwokat powinien zwrócić szczególną uwagę na ochronę danych osobowych wynikających z właściwych, powszechnie obowiązujących przepisów prawa.
  6. Korzystanie z narzędzi technologicznych nie zwalnia adwokata z osobistej odpowiedzialności, w szczególności za formę i treść podejmowanych czynności zawodowych.

W § 19 Zbioru wprowadzono ust. 6 w brzmieniu:

Przekazywanie informacji objętych tajemnicą zawodową za pomocą elektronicznych i podobnych środków przekazu wymaga zachowania szczególnej ostrożności.

Zmiany zasad deontologicznych, choć były wcześniej przedmiotem otwartej dyskusji i środowiskowych konsultacji, wywołają zapewne teraz krytyczne, jak i aprobujące uwagi. Dyskusyjne jest każde z nowych postanowień, bezdyskusyjna jest tylko potrzeba wprowadzenia nowej regulacji. Wydaje się, że jej zakres, jak i stopień szczegółowości jest właściwy na obecnym etapie rozwoju AI i rynku usług prawnych w Polsce. Potrzeba dalszych regulacji może się jednak pojawić szybciej niż sądzimy.