Po zg\u0142oszeniu zastrze\u017cenia do protoko\u0142u S\u0105d niejednokrotnie wzywa zawodowego pe\u0142nomocnika do wskazania, kt\u00f3ry przepis procedury zosta\u0142 jego zdaniem naruszony. Zdaniem S\u0105du Najwy\u017cszego w sk\u0142adzie: SSN Pawe\u0142 Grzegorczyk, SSN Anna Owczarek i SSN Katarzyna Tyczka-Rotte niezastosowanie si\u0119 do takiego wezwania nie uchybia skuteczno\u015bci zg\u0142oszonego zastrze\u017cenia do protoko\u0142u. W uzasadnieniu wydanego we wskazanym sk\u0142adzie postanowienia z dn. 22 stycznia 2021 roku (sygn.. akt III CSKP 23\/21, publ. OSNC 2022, nr 1, poz. 5) ) S\u0105d Najwy\u017cszy stwierdzi\u0142:<\/p>\n\n\n\n
Zastrze\u017cenie zg\u0142oszone do protoko\u0142u na podstawie art. 162 KPC nie wymaga do swojej skuteczno\u015bci wskazania przepis\u00f3w post\u0119powania, kt\u00f3rym uchybi\u0142 s\u0105d; powinno ono by\u0107 jednak zg\u0142oszone w taki spos\u00f3b, by wynika\u0142o z niego, \u017ce s\u0105d \u2013 w ocenie strony \u2013 dopu\u015bci\u0142 si\u0119 uchybienia procesowego i na czym uchybienie to polega\u0142o.<\/em><\/p>\n\n\n\n W uzasadnieniu postanowienia SN czytamy m.in., co nast\u0119puje:<\/p>\n\n\n\n \u201eW orzecznictwie S\u0105du Najwy\u017cszego utrwali\u0142o si\u0119 stanowisko, \u017ce przepis art. 162 KPC ma zastosowanie tak\u017ce wtedy, gdy s\u0105d dopuszcza si\u0119 uchybienia procesowego przez wydanie postanowienia, w tym przez odmow\u0119 dopuszczenia dowodu [\u2026] W judykaturze, podobnie jak w pi\u015bmiennictwie, niejednolicie oceniane jest natomiast to, czy sk\u0142adaj\u0105c zastrze\u017cenie na podstawie art. 162 KPC strona powinna wskaza\u0107 przepisy ustawy, kt\u00f3rym jej zdaniem uchybia zachowanie s\u0105du. W niekt\u00f3rych orzeczeniach wyszczeg\u00f3lnienie naruszonych przepis\u00f3w uznano za warunek skuteczno\u015bci zastrze\u017cenia (por. np. wyroki S\u0105du Najwy\u017cszego z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 237\/06, Biul. SN 2006, nr 11, s. 17, z dnia 27 listopada 2013 r., V CSK 544\/12, niepubl., i z dnia 20 kwietnia 2017 r., III SK 25\/16, niepubl.). Wyra\u017cono jednak tak\u017ce stanowisko odmienne, wed\u0142ug kt\u00f3rego zg\u0142oszone do protoko\u0142u zastrze\u017cenie czyni zado\u015b\u0107 wymaganiom okre\u015blonym w art. 162 KPC nie tylko wtedy, gdy precyzuje naruszone – zdaniem strony – przepisy post\u0119powania, lecz tak\u017ce wtedy, gdy jest zg\u0142oszone w takim kontek\u015bcie, kt\u00f3ry pozwala s\u0105dowi na ustalenie, w czym strona dopatruje si\u0119 tego naruszenia (por. wyrok S\u0105du Najwy\u017cszego z dnia 1 marca 2017 r., IV CSK 287\/16, niepubl.).<\/em><\/p>\n\n\n\n Przepis art. 162 KPC wymaga od strony zwr\u00f3cenia s\u0105dowi uwagi na to, \u017ce dopuszcza si\u0119 uchybienia przepisom post\u0119powania, nie wynika z niego jednak powinno\u015b\u0107 konkretyzacji przepis\u00f3w, kt\u00f3re w ocenie strony s\u0105d narusza. Ci\u0119\u017car na\u0142o\u017cony na stron\u0119 ma s\u0142u\u017cy\u0107 umo\u017cliwieniu s\u0105dowi usuni\u0119cia pope\u0142nionego uchybienia, tote\u017c za wystarczaj\u0105ce nale\u017cy uzna\u0107 takie zastrze\u017cenie, z kt\u00f3rego wynika, \u017ce s\u0105d – w ocenie strony – post\u0105pi\u0142 nieprawid\u0142owo i na czym ta nieprawid\u0142owo\u015b\u0107 polega, co nie musi zak\u0142ada\u0107 wyszczeg\u00f3lnienia naruszonych przepis\u00f3w ustawy. Racj\u0105 jest, \u017ce wyja\u015bnienie, na czym polega zarzucane uchybienie, mo\u017ce by\u0107 zazwyczaj dokonane w spos\u00f3b mo\u017cliwie najbardziej zwarty i precyzyjny przez wskazanie konkretnych jednostek redakcyjnych tekstu prawnego, z kt\u00f3rych wynikaj\u0105 naruszone przez s\u0105d normy. Formu\u0142\u0119 tak\u0105 nale\u017cy w zwi\u0105zku z tym preferowa\u0107, zw\u0142aszcza je\u017celi strona jest reprezentowana przez kwalifikowanego pe\u0142nomocnika procesowego. Jej zastosowania nie mo\u017cna jednak uzna\u0107 za warunek skuteczno\u015bci sk\u0142adanego zastrze\u017cenia.<\/em><\/p>\n\n\n\n Przeciwne za\u0142o\u017cenie oznacza\u0142oby, \u017ce poziom staranno\u015bci i formalizmu procesowego wymagany przy sk\u0142adaniu zastrze\u017cenia na podstawie art. 162 KPC jest wy\u017cszy ni\u017c przy formu\u0142owaniu zarzut\u00f3w apelacji (art. 368 \u00a7 1 KPC) i odpowiada stopniowi sformalizowania zarzut\u00f3w kasacyjnych, kt\u00f3rych redagowanie zak\u0142ada ka\u017cdorazowo profesjonalne przygotowanie prawnicze (art. 871<\/sup> KPC). Zwi\u0105zany z tym ci\u0119\u017car szed\u0142by w rzeczywisto\u015bci jeszcze dalej, je\u017celi wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119, \u017ce sporz\u0105dzenie \u015brodka zaskar\u017cenia nast\u0119puje ex post na podstawie uzasadnienia zaskar\u017conego orzeczenia w przewidzianym ku temu terminie procesowym, podczas gdy wytkni\u0119cie uchybienia procesowego, do kt\u00f3rego dochodzi na posiedzeniu s\u0105du, wymaga niejednokrotnie spontanicznej, dora\u017anej reakcji wpisanej w dynamik\u0119 rozprawy, co dodatkowo przemawia przeciwko narzucaniu jej wysokiego stopnia sformalizowania. Pogl\u0105d, \u017ce zastrze\u017cenie wymagane przez art. 162 KPC powinno dla swojej skuteczno\u015bci wyszczeg\u00f3lnia\u0107 przepisy, kt\u00f3rym mia\u0142 uchybi\u0107 s\u0105d, skutkowa\u0142by ponadto tym, i\u017c stronie niereprezentowanej przez kwalifikowanego pe\u0142nomocnika, mimo pouczenia o tre\u015bci art. 162 KPC (art. 210 \u00a7 21<\/sup> KPC), nie mo\u017cna by de facto postawi\u0107 zarzutu winy w niezg\u0142oszeniu zastrze\u017cenia, poniewa\u017c od strony takiej nie mo\u017cna wymaga\u0107 – zw\u0142aszcza z uwzgl\u0119dnieniem konieczno\u015bci niezw\u0142ocznej reakcji – konkretyzacji naruszonych przepis\u00f3w prawa procesowego<\/em><\/strong>.<\/em><\/p>\n\n\n\n W wypowiedziach optuj\u0105cych za powinno\u015bci\u0105 wskazania w zastrze\u017ceniu przepis\u00f3w, kt\u00f3rym mia\u0142 uchybi\u0107 s\u0105d, nie wyja\u015bnia si\u0119 zarazem konsekwencji, kt\u00f3re wi\u0105za\u0142yby si\u0119 z sytuacj\u0105, w kt\u00f3rej strona wska\u017ce w zastrze\u017ceniu inny przepis lub przepisy ni\u017c b\u0119d\u0105ce przedmiotem rzeczywistych uchybie\u0144 s\u0105du. Przyj\u0119cie, \u017ce kontrola apelacyjna zarzucanego uchybienia procesowego mog\u0142aby nast\u0105pi\u0107 jedynie w zakresie tych przepis\u00f3w, kt\u00f3re strona powo\u0142a\u0142a w zastrze\u017ceniu, implikowa\u0142oby natomiast, \u017ce z odst\u0119pstwem okre\u015blonym w art. 162 zdanie drugie KPC (w dawnym brzmieniu), przy formu\u0142owaniu zastrze\u017cenia dochodzi\u0142oby po\u015brednio do wi\u0105\u017c\u0105cego zakre\u015blenia zakresu kontroli apelacyjnej i to nie tyle przez pryzmat poszczeg\u00f3lnych uchybie\u0144 procesowych s\u0105du, lecz konkretnych przepis\u00f3w prawa, kt\u00f3rym s\u0105d mia\u0142 uchybi\u0107. Rozwi\u0105zanie takie wykracza\u0142oby poza cel art. 162 KPC i trudno je akceptowa\u0107 ze wzgl\u0119d\u00f3w systemowych. Uznanie z kolei, \u017ce ewentualne powo\u0142anie w zastrze\u017ceniu niew\u0142a\u015bciwego przepisu prawa nie ma znaczenia z punktu widzenia mo\u017cliwo\u015bci skutecznego zarzucenia pope\u0142nionego uchybienia w post\u0119powaniu apelacyjnym podwa\u017ca\u0142oby sens stawiania takiego wymagania<\/strong>.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n Trzeba mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce ten przekonywuj\u0105cy wyw\u00f3d zostanie dostrze\u017cony i zaakceptowany w praktyce s\u0105d\u00f3w powszechnych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Po zg\u0142oszeniu zastrze\u017cenia do protoko\u0142u S\u0105d niejednokrotnie wzywa zawodowego pe\u0142nomocnika do wskazania, kt\u00f3ry przepis procedury zosta\u0142 jego zdaniem naruszony. Zdaniem S\u0105du Najwy\u017cszego w sk\u0142adzie: SSN Pawe\u0142 Grzegorczyk, SSN Anna Owczarek i SSN Katarzyna Tyczka-Rotte niezastosowanie si\u0119 do takiego wezwania nie uchybia skuteczno\u015bci zg\u0142oszonego zastrze\u017cenia do protoko\u0142u. W uzasadnieniu wydanego we wskazanym sk\u0142adzie postanowienia z dn.…Continue reading Zastrze\u017cenie do protoko\u0142u jest skuteczne i bez wskazania, kt\u00f3rym przepisom uchybi\u0142 S\u0105d.<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":259,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/257"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=257"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/257\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":258,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/257\/revisions\/258"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/media\/259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=257"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=257"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dt.com.pl\/adwokackimokiem\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=257"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}